ALMATI (AA) - Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Genel Sekreteri Kubanıçbek Ömüraliyev, Türk devletlerinin uluslararası alandaki yükselen öneminin teşkilatın görünürlüğünü artırdığını belirterek, 'Giderek daha fazla ülke ve kuruluş bizimle resmi işbirliği kurmak istemektedir.' dedi.
Ömüraliyev, Kazakistan'ın Almatı kentinde düzenlenen TDT Aksakallar Konseyi 19. Toplantısı'nda yaptığı konuşmada, teşkilatın faaliyetlerine ve gelecek dönem hedeflerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
TDT'nin bugün Türk devletleri arasında 58 alanda ve mekanizmada çok taraflı işbirliği yürüttüğünü ifade eden Ömüraliyev, yalnızca 2025 yılında 10 yeni kurumsal platformun hayata geçirildiğini söyledi.
Ömüraliyev, Azerbaycan'ın başkenti Bakü'de Kasım 2025'te düzenlenen son TDT Aksakallar Konseyi Toplantısı'ndan bu yana yüzlerce sektörel bakanlar toplantısı ve teknik toplantı düzenlendiğini belirterek, küresel ve bölgesel gelişmeler karşısında istişare mekanizmalarının da güçlendirildiğini kaydetti.
Bu kapsamda mart ve nisan aylarında İstanbul ve Antalya'da Dışişleri Bakanları Konseyi'nin iki gayriresmi toplantısının yapıldığını aktaran Ömüraliyev, söz konusu toplantılarda Türk devletlerinin birlik ve ortak tutumunu yansıtan ortak bildirinin kabul edildiğini ve dış ortaklarla işbirliğine yönelik esnek bir çerçeve oluşturan 'TDT+' formatının yönetmeliğinin onaylandığını anlattı.
Ömüraliyev, üye ülkelerin başbakanları ve devlet başkan yardımcılarının da Bakü'de bir araya gelerek devam eden işbirliği projelerini değerlendirdiklerini vurguladı.
- Siyasi ve güvenlik alanında yeni adımlar
Azerbaycan'ın Gebele kentinde Ekim 2025'te düzenlenen ve 'Bölgesel Barış ve Güvenlik' temasına odaklanan TDT Devlet Başkanları 12. Zirvesi'nin siyasi ve güvenlik alanındaki koordinasyonu daha da güçlendirdiğini vurgulayan Ömüraliyev, üye devletlerin halen Stratejik Ortaklık, Ebedi Dostluk ve Kardeşlik Anlaşması, Yeni Tehditlere Ortak Müdahale Mekanizması Anlaşması, Siber Güvenlik Mutabakat Zaptı ve TDT bünyesinde Siber Güvenlik Merkezi kurulmasına yönelik alanlarda çalışmalar yürüttüğünü belirtti.
Ömüraliyev, yakın dönemde Türk devletlerindeki gençler arasında aşırılıkçı ve radikal ideolojilerle mücadeleye yönelik bir eylem planının da gündeme alınacağını ifade ederek, Güvenlik Konseyi Sekreterleri, savunma sanayii kurumlarının başkanları, içişleri ve adalet bakanları ile dış politika ve güvenlik başdanışmanlarının toplantılarının hazırlıklarının sürdüğünü kaydetti.
Bu toplantıların siyasi ve güvenlik alanındaki koordinasyonu daha da güçlendireceğini dile getiren Ömüraliyev, ortak tehditlere karşı işbirliğinin geliştirilmesinin önemine dikkati çekti.
- 'Meksika ve Somali resmi olarak ilgi gösterdi'
Ömüraliyev, Türk devletlerinin artan uluslararası ağırlığı ve TDT Sekretaryasının aktif çalışmaları sayesinde teşkilatın görünürlüğünün yükseldiğini belirterek, 'Giderek daha fazla ülke ve kuruluş bizimle resmi işbirliği kurmak istemektedir. Meksika ve Somali resmi olarak ilgi göstermiştir.' diye konuştu.
Japonya Dışişleri Bakanlığı Birinci Bakan Yardımcısının işbirliği imkanlarını değerlendirmek amacıyla TDT Sekretaryasını ziyaret ettiğini aktaran Ömüraliyev, Singapur Dışişleri Bakanlığı temsilcileri ile çok sayıda büyükelçi ve uluslararası kuruluş yöneticisiyle temasların da sürdüğünü söyledi.
Ömüraliyev, üye devletlerin talimatları doğrultusunda Arap Birliği, ASEAN, Körfez İşbirliği Konseyi ve Afrika Birliği ile kurumsal ilişkilerin geliştirilmesine yönelik çalışmaların da devam ettiğini dile getirerek, Birleşmiş Milletler ve bağlı kuruluşları ile İslam İşbirliği Teşkilatı ve İslam Dünyası Eğitim, Bilim ve Kültür Kurumu (ICESCO) gibi uluslararası kuruluşlarla işbirliğinin sürdürüldüğünü de kaydetti.
- TDT+ formatında öncelikli ülkeler belirlenecek
Gebele Zirvesi'nde başlatılan TDT+ girişiminin üçüncü ülkeler ve uluslararası kuruluşlarla proje bazlı ve esnek işbirliği imkanı sunduğuna işaret eden Ömüraliyev, taraflar arasında format kapsamında öncelikli ülkelerin belirlenmesine yönelik görüşmelerin devam ettiğinin altını çizdi.
- Ankara'da kritik zirve
Ömüraliyev, ocak ayında Viyana'da düzenlenen 2. Türk Haftası etkinliğinin de TDT'nin uluslararası görünürlüğüne önemli katkı sağladığını belirterek, gelecek dönemde benzer etkinliklerle Türk dünyasının siyasi, ekonomik ve kültürel önceliklerinin uluslararası kamuoyuna daha etkin şekilde anlatılacağını kaydetti.
Bu yılın sonlarında Ankara'da 13. TDT Zirvesi'nin düzenleneceğini açıklayan Ömüraliyev, zirvede teşkilatın geleceğine yön verecek önemli kararların alınmasının beklendiğini ifade etti.
Ömüraliyev, şunları kaydetti:
'Bunların en önemlilerinden biri, 2027-2031 dönemini kapsayan TDT Stratejisi'nin onaylanması olacaktır. Bu belge, önümüzdeki beş yıl boyunca TDT ülkeleri arasındaki işbirliği için yol haritası niteliği taşıyacaktır.'
