Amasya Valiliğine yaptığı ziyarette Milli Uzay Programı'nın hedeflerinden olan Türk astronot ve bilim misyonu görevi sonrasında insan kaynağının yetiştirilmesi ile uzay farkındalığı yönünde bugüne kadar 29 ay içerisinde 768 program icra ettiklerini belirten Alper Gezeravcı, habercilerin 'Uzay misyonu göreviniz sürecek mi' sorusuna 'Eş zamanlı olarak devletimizin bize tevdi ettiği her türlü görevi bir eşgüdüm ve uyum içerisinde yürütmeye devam edeceğiz' şeklinde cevap verdi.

Amasya Valisi Önder Bakan ise, 'Kuzeyin kartalları'nın yeni komutanı Gezeravcı'ya yeni görevinde başarılar diledi.

Olay, geçtiğimiz günlerde Pamukkale ilçesinde Aktepe Mahallesi Şekerci Durağı Kavşağı'nda meydana geldi. Edinilen bilgilere göre, polis ekipleri uygulama noktasında Gamze B'nin (31) idaresindeki 20 AIN 451 plakalı otomobili durdurmak istedi. Polis ekiplerinin 'Dur' ihtarına uymayan Gamze B., kaçtıktan bir süre sonra seyir halindeki 2 araca ardından da park halinde bulunan 2 otomobile çarptı.

Kaza anlarının güvenlik kamerasına anbean yansıdığı olayın ardından alkol kontrolü yapılan kadın sürücünün 1.70 promil alkollü olduğu belirlendi. Gamze B.'nin daha önce de alkollü araç kullanması nedeniyle ehliyetine el konulduğu ve ehliyetsiz araç kullandığı öğrenildi. Dehşet saçan alkollü kadın sürücüye 'Dur' ihtarına uymamak, alkollü ve ehliyetsiz araç kullanmak gibi farklı suçlardan 450 bin TL ceza yazıldı. Araç ise geçici süreyle trafikten men edildi.

Anadolu Ajansının Global İletişim Ortağı olduğu, Milli Savunma Bakanlığı ve Türkiye Teknoloji Takımı Vakfının (T3 Vakfı) ana yürütücülüğündeki TEKNOFEST Mavi Vatan, Gölcük Tersanesi Komutanlığı'nda devam ediyor.

Organizasyon kapsamında düzenlenen yarışmada finalist takımlar, tasarlayıp geliştirdikleri su altı roketlerini belirlenen parkurda deniyor. Gençlerin aylar süren çalışmalarının ardından ortaya çıkardıkları roketler, performans ve teknik kriterler doğrultusunda jüri tarafından değerlendiriliyor.

Gençler, yarışmada sualtı teknolojileri alanındaki bilgi ve yeteneklerini sergilerken, geliştirdikleri projelerin gerçek koşullardaki performansını da test etme fırsatı buluyor.

TEKNOFEST Mavi Vatan kapsamında Su Altı Roket Yarışması'nın yanı sıra İnsansız Su Altı Sistemleri ve İnsansız Deniz Aracı yarışmaları da yapılıyor.

Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD), deprem biliminin dünyadaki en önemli buluşmalarından biri kabul edilen Avrupa Sismoloji Komisyonu'nun 40'ıncı Genel Kurulu (ESC2026) öncesinde Ankara'da basın toplantısı gerçekleştirdi. 6-11 Eylül tarihlerinde İstanbul'da AFAD yürütücülüğünde düzenlenecek olan genel kurul öncesinde, organizasyonun kamuoyuna duyurulması amacıyla bilgilendirme toplantısı yapıldı.

ESC2026, 60'tan fazla ülkeden yüzlerce bilim insanını, mühendisi, kamu yöneticisini, karar vericiyi ve sektör temsilcisini İstanbul'da bir araya getirecek. Toplantıda, organizasyonun uluslararası niteliği, Türkiye'nin deprem bilimi alanındaki birikimi ile kamu, akademi ve özel sektör iş birliğinin önemi paylaşıldı.

'Misyonumuz Avrupa ölçeğinde bilimsel iş birliğini genişletip sismoloji bilimi alanında katkı vermektir'

AFAD Deprem Dairesi Başkanı Aykut Akgün, ESC'nin 40'ıncı Genel Kurulu'nun 06-11 Eylül tarihleri arasında İstanbul'da gerçekleştireceklerini kaydetti. Akgün, 'Bu etkinlik, başta Avrupa olmak üzere dünyanın dört bir yanından sismoloji ve deprem araştırmaları konularındaki en son gelişmeleri paylaşmak için uzmanları ve araştırmacıları bir araya getirecektir. AFAD bu önemli etkinliğin gerçekleşmesinde gerek ESC Türkiye Temsilcisi gerekse de etkinliğin organizasyon komitesinde yer alması açılarından önemli bir katkı sağlamaktadır. Türkiye Cumhuriyeti temsilciliği Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı tarafından yürütülmekte olan Avrupa Sismoloji Komisyonu'nun en önemli misyonu sismoloji ve deprem konusunda araştırma ve geliştirme çalışmalarını teşvik etmek, Avrupa ölçeğinde bilimsel iş birliğini genişletip geliştirmek ve genç bilim insanlarını yetiştirerek, Avrupa ve Akdeniz ülkelerinin bilim camiasına sismoloji bilimi alanında katkı vermektir. 24-29 Ağustos 2014 tarihleri arasında yine İstanbul'da Türkiye Deprem Vakfı ve AFAD iş birliğinde Avrupa Sismoloji Komisyonu'nun 34'üncü Genel Kurulu başarılı bir şekilde gerçekleştirilmişti. 12 yıl sonra yine bir ESC etkinliğinin ülkemizde gerçekleşiyor olması büyük önem taşıyor. Sismoloji ve deprem mühendisliği konularında 800'den fazla araştırmacının katılacağı toplantı kapsamında çağrılı konuşmalar, sözlü sunumlar ve poster sunumların yer aldığı oturumlar gerçekleşecek olup başta AFAD olmak üzere İstanbul Proje Koordinasyon Birimi, DASK ve konuyla ilgili özel sektör ve sivil toplum kuruluşları faaliyetlerini sergi alanında katılımcılarla paylaşacaklardır. Etkinlik kapsamında AFAD Başkanlığının faaliyetlerinin ele alınacağı özel bir oturum da Başkanlığımız koordinasyonunda gerçekleştirilecektir' diye konuştu.

'Türkiye akademik bir konu olarak ele aldığımız bir ülke değil'

ODTÜ İnşaat Mühendisliği Öğretim Üyesi Ayşegül Aslan ise yaklaşık 80 yıldır düzenlenmekte olan Avrupa sistemi komisyonunun 40. Genel Kuruluna ev sahipliği yapmaktan mutluluk duyduklarını belirterek, 'ESC 2026, 6-11 Eylül 2026 tarihleri arasında İstanbul'da gerçekleştirilecek. Avrupa'nın ve dünyanın farklı ülkelerinden çok sayıda bilim insanını, araştırmacıyı, mühendisi, kamu kurumlarını ve sektör temsilcilerini bir araya getirecek olan bu büyük toplantıda deprem bilimi, sismik tehlike ve risk, yer hareketleri, sismik izleme, deprem mühendisliği, yapısal maliyetler, afetlere karşı dirençli toplumlar gibi çok geniş bir yelpazedeki çalışmalar ele alınacak. Bu toplantının Türkiye'de düzenlenmesi bizim için ayrıca çok anlamlı. Çünkü Türkiye, aktif faylar ve yüksek deprem tehlikesi nedeniyle deprem araştırmalarını yalnızca akademik bir konu olarak ele aldığımız bir ülke değil; toplumumuzun geleceği açısından hayati bir konu olduğu ülkelerden bir tanesi' ifadelerini kullandı.

'150 yılı aşan gözlem geleneğimizle sadece deprem değil diğer alanlarda da çalışmalarımız sürüyor'

Genç Sismologların Eğitim Kursu geleneğinin 1990'lı yıllara uzandığını kaydeden Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi Müdür Yardımcısı Gülüm Tanırcan, 'Uzun yıllardır Avrupa'nın farklı ülkelerinde genç sismologların yetişmesine katkı sağlıyor. 2026 yılında da bu köklü eğitim programına ESC öncesinde Kandilli Rasathanesinde bizler ev sahipliği yapacak olmanın mutluluğunu yaşıyoruz. Biliyorsunuz, hepimizin malumu olduğu üzere Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü, Türkiye'nin deprem bilim alanında en köklü araştırma kurumlarından bir tanesi. 150 yılı aşan gözlem ve araştırma geleneğimizle bugün sadece deprem değil; aynı zamanda jeodezi, jeofizik, astronomi ve meteoroloji alanlarında da çalışmalarımız devam ediyor. Dolayısıyla dünyanın farklı ülkelerinden gelecek olan genç sismologları Türkiye'nin deprem konusunda en önemli araştırma merkezlerinden birinde ağırlamak bizim için ayrıca anlamlı' şeklinde konuştu.

'ESC 2026 sektör temsilcilerini ve karar vericileri İstanbul'da bir araya getirecek'

Türkiye Deprem Mühendisliği Derneği Başkanı Mustafa Kerem Koçkar ise Türkiye Deprem Mühendisliği Derneği'nin ülke çapında deprem zararlarının azaltılması amacıyla faaliyette bulunan meslek insanlarını bir araya getiren bir sivil toplum kuruluşu olduğunu belirterek, şöyle konuştu:

'Bakanlar Kurulu kararıyla 'Türkiye' ibaresini kullanmaya yetkilendirilmiş sivil toplum örgütüdür. Mühendisleri, temel bilimcileri, mimarları, plancıları, iktisatçıları, sosyal bilim uzmanlarını bünyesinde toplamaktadır. Halen 11'i kurumsal üye olmak üzere 318 tane üyesi bulunmaktadır. Ayrıca dernek, Türkiye'yi Uluslararası Deprem Mühendisliği Birliğinde (IAEE) de aktif üye olarak temsil etmektedir. Farklı alanlardan uzmanları bir araya getiren Deprem Mühendisliği Derneği; deprem farkındalığı oluşturmak amacıyla konferanslar, seminerler, çalıştaylar ve bilimsel eğitim programları düzenlemektedir. ESC 2026; dünyanın farklı ülkelerinden bilim insanlarını, mühendisleri, araştırmacıları, sektör temsilcilerini ve karar vericileri İstanbul'da bir araya getirecektir.'

Program toplu fotoğraf çekiminin ardından sona erdi.

Samsunlu 34 yaşındaki Sümeyye Aydın, Çarşamba Halk Eğitim Merkezi'nde görev yaptığı dönemde kristal mozaik işlemeciliğine başladı. Bu alanda çalışmalarını geliştiren Aydın, daha sonra tayin olduğu Muş'ta öğrencileriyle farklı tasarımlar hazırlamaya devam etti.

Galatasaray'ın dünyaca ünlü Nijeryalı forveti Osimhen'e geçen sezon da annesiyle birlikte olduğu portresini 72 bin kristal mozaik taş kullanarak hazırlayan Aydın, tabloyu maç sonrası futbolcuya ulaştırdı.

Osimhen'in daha sonra bir röportajında annesiyle olan bu tabloyu 'hayatımda aldığım en anlamlı hediye' şeklinde nitelendirmesi, Aydın'ı ve öğrencilerini gururlandırdı.

Bunun üzerine Osimhen için yeni bir çalışma hazırlamaya karar veren Aydın, futbolcunun Fenerbahçe maçında yaptığı ikonik gol sevincinden esinlenerek yeni bir tablo tasarladı.

Uzun emeklerle hazırladıkları tabloyu Aydın, Trendyol Süper Lig'in ikinci haftasındaki maç için takımıyla Erzurum'a gelen Osimhen'e havalimanında hediye etti.

- 'Tablo 135 bin boncuktan üretildi'

Aydın, AA muhabirine, tabloyu havalimanında Osimhen'e ulaştırmak için çabaladığını söyledi.

Osimhen'i çok sevdiğini belirten Aydın, 'Osimhen'e takdim ettiğimiz tablo 135 bin boncuktan üretildi. 4-5 kişi çalıştık, yapımı 3,5 ay sürdü.' dedi.

Geçen sezon da Osimhen'e hediye ettiğini hatırlatan Aydın, şöyle konuştu:

'Liverpool maçını izlerken Osimhen'in yapılan bir koreografiye çok duygulandığını gördüm. Osimhen'e böyle bir hediye yapabiliriz ve kristal mozaik taşlarla işleyebiliriz diye düşündüm. Annesi ile olan bir portresini 72 bin kristal mozaik taşla 1,5 aylık emekle hazırladık. Samsun'da Anneler Günü'ne birkaç gün kala maç sonrası Osimhen'e hediye ettik.

Osimhen 1 ay sonra bir röportajında 'hayatımda aldığım en anlamlı hediye' sözleriyle tablomuzu anlattı bundan gurur duyduk. Bir tablo daha yapmayı düşünüyorduk ve Fenerbahçe maçında yaptığı ikonik bir sevinç vardı, onun için hazırlığımız vardı bir de o gün maç sonrası imza almıştık ondan aslan portresi tablo için ikisinin hazırlıklarına başladık. Onları tamamladık. Erzurum maçına geldik havalimanında tekrar Osimhen'e tablosunu takdim ettik.'

- 'Galatasaray maçına bizi davet etmesini istiyoruz'

Aydın, tabloyu Osimhen'e ulaştırırken yaşadıklarını şöyle anlattı:

'Osimhen tabloyu gördü gelemedi, sonrasında tabloyu otobüsün önüne geçirdik. Abdullah Kavukçu gördü ve ona 'almanız gerekiyor' dedi. Kavukçu sayesinde Osimhen aşağıya indi, tablomuzu alıp teşekkür etti ve fotoğraf çekildi. Beni tanıdı, oradakilere 'eski tabloyu yapan' diye tanıttı.

Fanatik Galatasaray taraftarıyım ve Osimhen'i çok seviyorum. Çok mutluyuz, umarım beğenir. Kalemlerle işledik, kalemlerin ucunda mum oluyor tek tek yapıştırarak işledik, yapımı zor. Dinçer Azaphan'dan Rams Park'ta Galatasaray maçına bizi davet etmesini istiyoruz.'

İçişleri Bakanlığı'nın resmi sosyal medya hesabından yapılan açıklamaya göre, Jandarma Genel Komutanlığı Narkotik Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı ile Cumhuriyet Başsavcılıkları koordinesinde, İl Jandarma Komutanlıkları tarafından 20 ilde operasyon düzenlendi. Operasyonlara 660 narkotik ve asayiş ekibi, 3 bin 960 personel ile Narkotik Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı Analiz ve Takip Timleri katıldı. Operasyonlarda 580 kilogram uyuşturucu madde ve 62 bin 180 uyuşturucu hap ele geçirildi. Öte yandan, 6 milyon 747 bin kök kenevir ve skunk bitkisi de imha edildi. Operasyonlarda yakalanan 60 şüpheliden 41'i tutuklanırken, 19'u hakkında adli kontrol hükümleri uygulandı. Çalışmalarda yakalanan şüphelilerin uyuşturucu madde ticaretini organize şekilde yürüttükleri, yasa dışı kenevir ve skunk ekimi yaptıkları, sosyal medya ve mesajlaşma uygulamaları üzerinden uyuşturucu madde sattıkları tespit edildi.

İçişleri Bakanlığı'nın açıklamasında, güvenlik güçlerinin sokak satıcılarına, uyuşturucu imalatçılarına ve yasa dışı uyuşturucu ekim faaliyetlerine yönelik mücadelesinin kararlılıkla sürdürüleceği vurgulandı.

Soruşturma kapsamında elde edilen bilgilere göre, şüphelilerin Muğla'ya götürülmesinde kullanılan 34 SL 313 plakalı aracın, eski İçişleri Bakanı ve son olarak İYİ Parti Ordu 1. sıra milletvekili adayı olan İdris Naim Şahin adına 2030 yılına kadar tahsisli olduğu belirlendi. Yapılan incelemelerde 34 SL 313 plakalı aracın 16 Ağustos 2026 tarihinde İzmir'in Selçuk ilçesi Kozpınar mevkiindeki bir akaryakıt istasyonundan yakıt aldığı, aracın sürücüsünün ise Mehmet Özmen olduğu tespit edildi.

PTS ve diğer görüntülerde, Özmen'in araçtan indiği, araç içerisindeki diğer kişilerin ise tedbir amacıyla araçtan inmediği tespit edildi. Özmen'in şüphelileri Muğla'ya bıraktıktan sonra araçla yeniden İstanbul'a döndüğü değerlendirildi.

Soruşturmadaki bir diğer dikkat çekici tespitte ise Özmen'in kullandığı belirlenen GSM hattını 16 Ağustos günü saat 12.31 sıralarında kapattığı, 34 SL 313 plakalı aracın ise aynı gün 15.05 sıralarında ViaPort Plaka Tanıma Sistemi kayıtlarına girdiği belirlendi. Özmen'in gidiş ve dönüş güzergâhında telefonunu kapalı tuttuğu, hattın 17 Ağustos günü saat 11.05'te aracın ViaPort PTS kaydıyla uyumlu şekilde yeniden aktif hale geldiği tespit edildi. Bu veriler doğrultusunda, Özmen'in İstanbul'a dönüşünün ardından telefonunu tekrar açtığı anlaşıldı.

Hilmi Tuna Kuriş ve Erhan Yılmaz'ın gayr-i resmî yollarla yurt dışına çıkarılmasına yönelik organizasyonda kimlerin yer aldığı, 34 SL 313 plakalı aracın hangi şekilde temin edildiği ve kaçışa yardım eden diğer kişilerin tespitine yönelik soruşturma derinleştiriliyor.

Anadolu Ajansının (AA) Global İletişim Ortağı olduğu, Milli Savunma Bakanlığı ve Türkiye Teknoloji Takımı Vakfının (T3 Vakfı) ana yürütücülüğündeki TEKNOFEST Mavi Vatan, Gölcük Tersanesi Komutanlığı'nda gerçekleştiriliyor.

Güleryüz, etkinlik kapsamında AA muhabirine, İstif Sınıfı fırkateynlerden Milli Hücumbot'a, insansız su altı sistemlerinden askeri denizcilik alanındaki ihracat projelerine kadar yürütülen çalışmalara ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

STM ana yükleniciliğinde inşa edilen Türkiye'nin ilk milli fırkateyni TCG İSTANBUL'un, TEKNOFEST Mavi Vatan'da yerini aldığını aktaran Güleryüz, İstif Sınıfı Fırkateyn projesinin devam ettiğini belirtti.

Güleryüz, 'Deniz Kuvvetleri için 7 tane daha İstif Sınıfı fırkateynin üretimi Türkiye'de çok yoğun bir şekilde devam ediyor. Neredeyse paralel seyredebilecek şekilde gemilerin faaliyetlerini gerçekleştiriyoruz. Donatım faaliyetleri de çok yoğun bir şekilde devam ediyor. İnşallah en kısa zaman içerisinde faaliyetleri ve testleri tamamlayarak Deniz Kuvvetlerimize teslimatlarını gerçekleştireceğiz. Her şey takvimine göre ve sağlıklı bir şekilde ilerliyor diyebiliriz.' ifadelerini kullandı.

- 'Prototip üretimine başladık'

Türkiye'nin deniz projeleri arasında merakla beklenen Milli Hücumbot Projesi'ne ilişkin soru üzerine Güleryüz, platformun tasarım sürecinin ardından prototip üretimine geçildiğini belirtti.

Güleryüz, projenin sonraki gemilerine yönelik üretim görüşmelerinin de Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığı ile sürdüğünü vurgulayarak, şunları kaydetti:

'Milli Hücumbot Projesi'nin tasarım süreci Savunma Sanayii Başkanlığımız tarafından başlatıldı. Dizayn STM tarafından tamamlandıktan sonra prototip üretimine başladık. Şu anda çok yoğun bir şekilde devam ediyor. İnşallah çok yakın zamanda, bu sene sonu ya da gelecek sene başı ilk prototipimizi de denize indireceğiz. Sonra çok hızlı bir şekilde donatım faaliyetlerini tamamlayıp teslim ediyor olacağız. Bir taraftan da ailenin geri kalanı için Savunma Sanayii Başkanlığımızla üretim konusunda görüşmeler devam ediyor.'

- STM'nin insansız sistemlerdeki yeni odağı su altı

Savunma sanayisinin en önemli gündemlerinden birinin insansız sistemler olduğuna işaret eden Güleryüz, STM'nin taktik İHA'larda KARGU ile başlayan tecrübesini farklı harekat ortamlarına taşımayı hedeflediğini söyledi.

Güleryüz, şirketin hava, kara ve deniz alanlarındaki kabiliyetlerini bir araya getirmeye çalıştığını dile getirerek, şu değerlendirmelerde bulundu:

'Biz STM olarak askeri denizcilikte ülkemizin önde gelen firmalarından bir tanesiyiz ama özellikle taktik İHA'lar konusunda da KARGU'yla başlayan hikayemizle beraber STM'de çok ciddi bir yetkinlik var. Uzun zamandır şunu söylüyoruz, biz bu ürünleri ayrı ayrı geliştirdik ve farklı alanlardaki yeteneklerimizi birleştirmek istiyoruz. Özellikle insansız deniz sistemleri konusunda STM çok yoğun çalışıyor. Havadaki platformlarla ilgili geliştirme çalışmalarımız var. Bir taraftan platformlarımıza farklı yetkinlikler kazandırma konusunda çalışıyoruz. İnsansız su altı sistemleri konusunda STM'de çok ciddi bir motivasyon var.'

- 'NETA ile başlayan hikayeyi su altında genişleteceğiz'

STM'nin milli insansız otonom su altı aracı NETA'ya ilişkin çalışmalarında önemli aşama kaydedildiğini belirten Güleryüz, şirketin bu alanda farklı görev ihtiyaçlarına cevap verecek yeni sistemler üzerinde çalıştığını bildirdi.

Güleryüz, NETA ile başlayan ürün ailesinin genişletileceğinin sinyalini vererek, şöyle devam etti:

'NETA'nın testleri neredeyse tamamen tamamlandı. Şu anda seri üretim aşamasına gelmiş durumda. Bir taraftan platformlarımıza farklı yetkinlikler kazandırma konusunda çalışıyoruz. Biz NETA'yla başlayan hikayeyi, mayın avlama, arama kurtarma faaliyetleri derken aslında suyun altındaki faaliyetlerimizi genişleterek sürdüreceğiz. Bundan sonra farklı görevlerde insansız su altı sistemleri konusunda STM'nin çalışmalarını çok daha sık duyacaksınız diyebilirim.'

- İhracatta yoğun üretim ve teslimat takvimi

STM'nin askeri deniz platformlarında son yıllarda ihracat alanında önemli projeler üstlendiğini paylaşan Güleryüz, şirketin yurt dışındaki faaliyetlerinin yoğun biçimde sürdüğünü söyledi.

Malezya Kraliyet Donanması için STM ana yükleniciliğinde yürütülen LMS Batch-2 Projesine işaret eden Özgür Güleryüz, üç korvetin kısa aralıklarla denize indirilmesini örnek gösterdi.

Güleryüz, 'Mevcutta ihracat faaliyetlerimiz çok yoğun bir şekilde ilerliyor. Aslında son 4 ay içerisinde Malezya'nın 3 korvetini peş peşe, rekor sayılabilecek bir sürede denize indirdik.' dedi.

Ukrayna projesinde birinci geminin bittiğini, ikincisinin teslimatının 2027'de olacağını dile getiren Güleryüz, STM'nin Avrupa'daki önemli ihracat projelerinden Portekiz Deniz Kuvvetleri için yürütülen Denizde İkmal ve Lojistik Destek Gemisi Projesi'nde de çalışmaların devam ettiğini, yakın zamanda ikinci geminin de kızağa koyma töreninin gerçekleştirilmesinin planlandığını aktardı.

Özgür Güleryüz, 'İş geliştirme anlamında da birçok farklı ülkede farklı platformların, hem mevcut platformların onlara uyarlanmasıyla ilgili hem de farklı ihtiyaçlara yönelik çözüm oluşturma konusunda STM'nin mühendislik gücünü kullanarak çok yoğun çalışıyoruz. İnşallah yakın vadede ihracat konusunda güzel haberler vermek istiyoruz.' ifadelerini kullandı.

Türkiye'nin savunma sanayisindeki yükselişine genç mühendis adayları da geliştirdikleri yenilikçi projelerle katkı sunarken TEKNOFEST Mavi Vatan'da finale kalan öğrenciler, su altında otonom görevler gerçekleştirebilen araçlarıyla hem mühendislik tecrübelerini geliştiriyor hem de savunma sanayisine hazırlanıyor.

Doğuş Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği 4'üncü sınıf öğrencisi 22 yaşındaki Yusuf Akça, AA muhabirine yaptığı açıklamada, 6 kişilik ekipleriyle su altı roket aracı geliştirdiklerini ve yarışmada son 16 takım arasına kaldıklarını söyledi.

Akça, yarışmayı geçen yıl alanda görev yaptığı sırada gördüğünü ve projeden etkilenerek ekip arkadaşlarıyla katılmaya karar verdiklerini belirterek 'Dedim 'bunu yapalım' ve sonra gelip yaptık.' ifadelerini kullandı.

Geliştirdikleri aracın roketi istenilen konuma otonom şekilde taşıdığını anlatan Akça, ürünün farklı parçaların bir araya getirilmesiyle oluşturulduğunu, üretim aşamasındaki alet ve çizimlerin ise kendilerine ait olduğunu kaydetti.

- 'Burada bulunmaktan mutluyuz'

Akça, projeyi hayata geçirirken üniversitelerinden ve TEKNOFEST'ten destek aldıklarını dile getirerek yarışmayla tecrübe kazandıklarını söyledi.

Yarışmanın kendilerine yön gösterdiğini aktaran Akça, şöyle konuştu:

'Bizim zaten bir şey yapasımız var. Bize de ne yapacağımızı gösterdi TEKNOFEST. Biz de onu o şekilde yapmaya çalışıyoruz. Yarışma esnasında projeyi geliştirmek çok zordu ama her anında çok keyif aldık arkadaşlarımızla beraber. Burada bulunmaktan da çok mutluyuz. Açıkçası ülkemize faydalı bir iş yapıyor olduğumuzu hissettiğimiz zaman bu beni çok tatmin ediyor. Gerçekten faydalı bir iş yaptığımızı hissediyoruz.'

Akça, yarışmada son 16 takım içerisinde yer aldıklarını, gerekli kontrollerin ardından su altında gerçekleştirilecek görevlerde performanslarını ortaya koyarak sıralamaya girmeyi hedeflediklerini söyledi.

- 'Mühendislik alanına geçiş anlamında çok büyük önem taşıyor'

Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi öğrencisi 23 yaşındaki Muhammet Efe Bağdigen de 11 kişilik Roket takımının kaptanlığını yaptığını ve su altı torpidosu geliştirdiklerini anlattı.

Havacılık ve uzay mühendisliği ağırlıklı bir ekip olduklarını belirten Bağdigen, yazılım, bilgisayar, elektrik ve elektronik bölümlerinden öğrencilerin ekipte yer aldığını ifade etti.

Bağdigen, yarışmada son 16 takım arasına kaldıklarını ve montaj aşamasında olduklarını aktararak gerekli etiketleri aldıktan sonra araçlarını suya indirmeye hak kazanacaklarını söyledi.

İki görevi tamamlayarak dereceye girmeyi hedeflediklerini dile getiren Bağdigen, TEKNOFEST'te bulunmanın kendileri için büyük bir motivasyon kaynağı olduğunu belirtti.

Bağdigen, 'Kendi tasarladığımız fikirle ürettiğimiz bir projeyi böyle bir ürüne dönüştürmek bizim için mühendislik alanına geçiş anlamında çok büyük önem taşıyor. Bununla birlikte bir nevi iş ortamını deneyimlemiş oluyoruz.' diye konuştu.

Türkiye'nin savunma sanayisindeki gelişiminin son yıllarda arttığını ifade eden Bağdigen, TEKNOFEST'in sunduğu imkanlarla gençlerin de ülkeye katkı sağlamasına fırsat oluşturduğunu kaydetti.

- 'Türk gencinin başarabildiğini gösteriyoruz'

Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Havacılık ve Uzay Mühendisliği 4'üncü sınıf öğrencisi ve takım kaptanı 23 yaşındaki Furkan Alper ise 7 kişilik ekiple yarışmaya katıldıklarını söyledi.

Ekip arkadaşlarının elektrik-elektronik ve yazılım mühendisliği gibi bölümlerde eğitim gördüğünü belirten Alper, aldıkları eğitimi pratiğe dökmek amacıyla su altı roketi geliştirdiklerini anlattı.

Alper, araçlarının otonom olarak gerçekleştireceği iki görev bulunduğunu belirterek 'Birinci görev olarak 50 metre düz gidecek, U dönüşü yapıp tekrar geri dönecek. İkinci görevde su altına dalıp belirli bir açıyla yukarı çıkarak içindeki model roketi fırlatacak.' dedi.

Bir yıldır proje üzerinde çalıştıklarını aktaran Alper, finale kalmanın kendileri için büyük bir mutluluk olduğunu ve yarışmadan dereceyle ayrılmayı hedeflediklerini söyledi.

TEKNOFEST'in kendilerine sunduğu en büyük katkının motivasyon olduğunu ifade eden Alper, 'Türk gencinin başarabildiğini gösteriyoruz. Burada mühendislerimizin yaptığı gemiler olsun, İHA'lar, SİHA'ları görerek aslında biz de burada gençlere değer verildiğini görüyoruz.' ifadelerini kullandı.

Alper, Türkiye'nin savunma sanayisindeki gelişiminin kendilerine gelecek açısından umut verdiğini belirterek, genç mühendisler olarak mezuniyet sonrasında bu alanda iyi yerlere geleceklerine inandıklarını kaydetti.

'Güzel Konuşma Sanatı' ile 'Doğru Yazma Sanatı' kitaplarının yazarı Bulut, AA muhabirine, sosyal medyanın yaygın kullanımının Türkçenin doğru kullanımı açısından ciddi hatalara zemin hazırladığını söyledi.

Dijital çağda paylaşılan yazı ve videolarda sözcüklerin yanlış telaffuz edildiğini, yazımlarda büyük hatalar bulunduğunu aktaran Bulut, 'Şu an sosyal medya kullanıcılarının büyük bir çoğunluğu yazdıkları yazılarda ya da paylaştıkları videolarda sözcükleri yanlış telaffuz ediyor. Yazımlarda da büyük hata ve yanlışlar var. Bu anlamda bakarsak dijital çağda ne yazık ki Türkçeyle ilgili çok olumlu gelişmeler olduğunu söyleyemeyeceğim.' diye konuştu.

Dr. Öğr. Üyesi Bulut, dilde harflerin yutularak konuşulmasının yaygın bir yanlış haline geldiğini belirtti.

Bunun kibarlık olarak algılanmasının hatalı olduğuna dikkati çeken Bulut, şöyle devam etti:

'Birçok kelime artık harfleri yutularak söyleniyor. Bunlar yaygın yanlışlar içerisinde. 'Geliyor' kimse demiyor, çok sayıda kişi için söylüyorum. 'Geliyo', 'gidiyo', 'yapıyo', 'düşüyo', 'incek', 'gelcek', 'gitcek' şeklinde telaffuzlar var. Bunlar hatalıdır. Burada bir kibar ifade de yoktur. Böyle bir yaygın yanlış var. Kibar konuşuyoruz gibi düşünülse de böyle bir kibar konuşma şekli yoktur. Türkçeyi doğru şekilde, hakkıyla telaffuz etmek gerekiyor. 'Geliyor', 'gidiyor', 'yapıyor', 'düşüyor' derken r harfi söylenir ancak ses baskısı yapılmaz.'

Mesajlaşmalarda ve elektronik postalarda kelimelerin kısaltılmasının zamanla doğru yazımın unutulmasına yol açtığını vurgulayan Bulut, 'Mesela 'merhaba' yazılmıyor, 'mrb' yazılıyor. 'Nasılsınız?' kısaltılmış durumda. Bunları kısaltırken artık yavaş yavaş doğru yazımı da unutuluyor ve yaygın yanlışların artmasına sebep oluyor. Bu sebeple Türkçenin torunlarımıza doğru şekilde ulaşabilmesi için mutlaka Türkçeyle ilgili hassasiyetimizin artması lazım. Doğru yazımlar ve telaffuzlar bizim için çok önemli.' ifadelerini kullandı.

Bulut, televizyon kanallarındaki altyazılarda ve sosyal medya metinlerindeki yazım hatalarının izleyiciler tarafından doğru kabul edildiğinin altını çizerek, Türk Dil Kurumunun (TDK) dijital sözlüklerinin kullanımının önemine işaret etti.

- Şapka işareti hiçbir zaman kaldırılmadı.

'Doğru Yazma Sanatı' kitabını da bu yaygın hatalara dikkati çekmek için yazdığını anlatan Bulut, şunları belirtti:

'Şapka işareti, inceltme işareti ve düzeltme işareti aynı anlama gelir. Şapka işareti hiçbir zaman kaldırılmadı. Böyle bir yaygın yanlış var. Şapka işareti kullanılmak zorundadır. Kullanılmadığı zaman sözcüklerin anlamı değişir. Hemen bir iki örnek vereyim. Mesela 'âmin' sözcüğü. Burada, yani duaların kabul olması anlamında kullanılan sözcükte 'a' seslisinin üzerinde şapka işareti vardır. Şapka işaretini koymazsak, 'amin' şeklinde telaffuz etmemiz gerekir ve bu kimyasal bir terimdir. Aynı şekilde 'hâkim' sözcüğü. Yargıç anlamına gelen sözcükte 'a' seslisinin üzerinde şapka işareti vardır. Şapka işaretini eğer koymazsak o zaman 'hakim' şeklinde okuruz. Anlam tamamıyla değişir. Benzer çok sayıda sözcük var. 'Millî' sözcüğünün ikinci 'i'si nispet 'i'sidir, şapkalıdır ve uzun söylenir. 'Millî' şeklinde söyleriz. Eğer şapka işaretini koymazsak 'milli' kelimesinin kısa söylenmesi gerekir ve 'kumlu' anlamına gelir. Bakınız, 'millî' ne demek? Ulusa ait, millete dair anlamına gelir. Millî sözcüğünde ikinci 'i' nispet 'i'sidir, mutlaka şapka kullanılması gerekir.'

Dr. Öğr. Üyesi Bulut, haberlerin sosyal medyada hızlı tüketilmesinin metinlerdeki hataları artırdığına dikkati çekti.

Yalnızca imla kurallarına hakim olmanın Türkçeyi doğru konuşmak için yeterli olmayacağını dile getiren Bulut, bu durumun çözümü için okullarda diksiyon eğitimine yer verilmesi gerektiğini anlattı.

- 'Diksiyon eğitiminin en önemli özelliği size söyleyişle ilgili kuralları öğretmesi'

Diksiyon eğitimlerinin köklü bir geçmişe sahip olduğuna işaret eden Bulut, 'Diksiyon eğitimleriyle ilgili şöyle bir yanlış bilgi var. Sanki özel yayıncılıkla birlikte diksiyon eğitimleri başlamış ve kurallar da uydurulmuş kurallar gibi düşünülüyor. Bu tür ifadeler yanlıştır. Türkiye'de, 1936 yılından beri diksiyon dersleri veriliyor ve TRT'nin kurulmasıyla birlikte bu eğitimler usta-çırak ilişkisiyle spikerler arasında devam etmiş, bugünlere kadar gelmiştir. Diksiyon eğitiminin en önemli özelliği size söyleyişle ilgili kuralları öğretmesidir. Yazılı kurallarla birlikte söyleyişle ilgili kurallara da hakim olursanız Türkçeyi doğru konuşursunuz.' değerlendirmesini yaptı.

Yöresel ağızlarda 'e' seslerinin açık ve kapalı kullanımında bazı problemler yaşandığına değinen Bulut, şu örneği verdi:

'Örneğin 'elli beş' sözcüğünde 'e' seslisi kapalı söylenir. Birçok bölgede açık söyleniyor. Bunu düzeltebilmek için sizin diksiyon eğitimi almanız lazım. Oradaki e harfinin nasıl söylenmesi gerektiğinin size öğretilmesi gerekiyor. Çünkü ağız hareketi var. Bununla birlikte doğru e'yi söylerken dilinizi nereye koyacağınızı öğretiyoruz, ağzınızı nasıl açacağınızı öğretiyoruz. Bunların hepsi diksiyon eğitimi içerisinde var. Milli eğitimde mutlaka diksiyon eğitiminin olması gerekiyor. Ortaokul ve liselerde Türkçe dersleriyle birlikte diksiyon dersleri de olursa inanın Türkçe daha doğru yazılacak ve daha doğru konuşulacak.'

Bulut, toplumun örnek aldığı medya çalışanlarının ve gazetecilerin dil kullanımında daha titiz davranması gerektiğini söyledi.

Bir sözcüğün doğru söyleyişine ulaşmanın 10 saniye alacağına dikkati çeken Bulut, 'TDK'nin sözlükleri var, telefonunuza indirebiliyorsunuz. Bakıp nasıl okunması gerektiğini ve yazılması gerektiğini görebiliyorsunuz. Bu çok kıymetli. Çünkü yaygın yanlışlar böyle oluşuyor.' dedi.

- 'Türkçe bizi bir arada tutan çimentodur'

Halkın itibar ettiği bir gazeteci veya medya mensubu herhangi bir sözcüğü yanlış söylediği zaman bunun doğru olarak kabul edildiğine, bunun 'yaygın yanlış' haline geldiğine işaret eden Bulut, 'Bunun önüne geçebilmek için mutlaka herkesin hem yazımda hem de söyleyişte Türkçeye hassasiyet göstermesi gerekir. Çünkü Türkçe bizi bir arada tutan çimentodur. Torunlarımıza bırakacağımız en önemli mirasımızdır.' diye konuştu.

Bulut, her Türk vatandaşının Türkçeyi doğru yazma, söyleme ve konuşma konusunda hassasiyet göstermesini beklediğini ifade etti.

Yunus Emre'nin çok güzel bir sözü olduğunu aktaran Bulut, 'Her yerde de ifade ediyorum, çok da seviyorum. Şöyle diyor Yunus Emre: 'Herkesin dili kendine yüce, bizim dilimiz bize en yüce.' Türkçe sevdalısı olarak yaşayalım, Türkçenin kıymetini lütfen bilelim.' ifadelerini kullandı.

Anadolu Ajansının (AA) Global İletişim Ortağı olduğu, Milli Savunma Bakanlığı ve T3 Vakfının ana yürütücülüğündeki TEKNOFEST Mavi Vatan, Gölcük Tersanesi Komutanlığı'nda gerçekleştiriliyor.

Nacar, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Türkiye'nin ilk milli denizaltı projesi Milli Denizaltı (MİLDEN) için yürüttükleri çalışmalara ilişkin bilgiler verdi.

MİLDEN üzerinden geçecek verileri yapay zeka ile kıymetlendirecek bir yapı kurduklarını ifade eden Nacar, yapay zeka destekli ADVENT MÜREN harekat zekasını Milli Denizaltı Projesi kapsamında denizaltılara entegre etmeyi hedeflediklerini söyledi.

Nacar, şöyle konuştu:

'Bu entegrasyon kapsamında, sadece sensörden silaha kadar olan kısmın yönetimini değil, aynı zamanda her türlü yardımcı sistemin çevre ve istihbarat verilerinin harekata olan etkisini değerlendirebilecek bir yapay zeka desteği sağlayacağız. Milli Denizaltımız kapsamında geliştirilecek tüm milli silah ve sensörler için savaş sistemi entegratörlüğünü de yurt içi ve yurt dışındaki çok yüksek saha tecrübemiz ve alan uzmanlığımız sayesinde HAVELSAN olarak üstlenmeyi bekliyoruz.'

Milli Denizaltı'nın yerli ve milli hale getirilmesi gereken en önemli sistemlerinden birinin de su altı otonom seyir olacağına işaret eden Nacar, 'Bu kapsamda da dümen kontrol sisteminin geliştirilmesi için HAVELSAN olarak AR-GE çalışmamızı başlattık.' dedi.

Bu geminin ilk milli denizaltı olması nedeniyle üzerinde eğitimin yapılabileceği denizaltı simülatörü için de hazırlıkların devam ettiğini dile getiren Nacar, Gölcük Tersanesi Komutanlığı'nda kullanımda olan Preveze Gür Sınıfı Denizaltı Dalış Simülatörü'nün HAVELSAN tarafından geliştirildiğini anımsattı.

- Milli Denizaltı gücünü de milli çözümlerden alacak

Milli silah sistemlerinin denizaltılara entegrasyonu için geldikleri güncel duruma ilişkin de açıklamalarda bulunan Nacar, 'ROKETSAN'ımızın geliştirdiği su altından atılan KAPSÜLLÜ ATMACA seyir füzeleri için atış kontrol sistemini, milli savaş yönetim sistemimiz ADVENT'e tam entegre olacak şekilde geliştirdik. MİLDEN'de de bu yetkinliği en iyi şekilde kullanabilecek düzeydeyiz. Denizaltılarımızın kullandığı torpidoların atış kontrol sistemini geliştirdik. MİLDEN'de de milli AKYA torpidomuzun atış kontrol sistemi, yapay zeka destekli fonksiyonlarla birlikte ADVENT MÜREN'e tam entegre çalışabilecek.' ifadelerini kullandı.

Nacar, denizaltılarda sinir sistemi ağı gibi görev yapan, tüm sistemler arasındaki veri entegrasyonunu ve bazı sistemlerin uzaktan kontrolünü sağlayan denizaltı bilgi dağıtım sistemlerini niş bir donanım olarak ürettiklerini vurgulayarak, MİLDEN'de de bu teknolojiyi kullanabilecek durumda olduklarını kaydetti.

- ÇAKA'da sona gelindi

Su altına yönelik insansız deniz aracı projelerine ilişkin soruları da yanıtlayan Mehmet Akif Nacar, su altına dalış yaparak gizlenebilen hibrit insansız deniz aracı ÇAKA'nın geliştirme faaliyetlerinde son aşamaya geldiklerini bildirerek, 'İnşallah kısa zamanda, su üstünde ve su altında aktif/hibrit kullanımını görmüş olacağız.' dedi.

Nacar, ilk kez TEKNOFEST Mavi Vatan'da sergiledikleri öz kaynaklı AR-GE projesi AVISTA'dan gelecekte önemli kazanımlar elde etmeyi planladıklarını dile getirerek, şu değerlendirmelerde bulundu:

'AVISTA, su altı sensörlerinin yüksek maliyetleri ve tedarik süreçlerinde karşılaşılan gümrük kısıtlamaları nedeniyle, uygun maliyetli ve kolay erişilebilir sensörler kullanılarak platformlara akıl katan algoritmaların geliştirilmesi amacıyla ortaya çıktı. AVISTA, HAVELSAN'ın ÇAKA Dalış Yapabilen Hibrit İnsansız Deniz Aracı projesinde de doğrudan kullanılacak yeteneklere altyapı niteliğindedir. Proje, GNSS erişiminin bulunmadığı su altı ortamında hassas konumlandırma, üç boyutlu su altı haritalama, gemi karinası denetim sistemi, kritik su altı yapılarının korunması ve entegre güvenlik yeteneklerinin milli imkanlarla geliştirilmesini hedeflemektedir. En önemlisi, farklı su altı araçlarına entegre edilebilir nitelikte olan AVISTA'nın yetenekleri ADVENT ile entegre çalışabilecek. Burada geliştirilecek yetkinlikler ADVENT MÜREN Savaş Yönetim Sistemi'nin sahip olacağı denizaltı harbi, su üstü harbi, mayın harbi ve deniz yatağı harbi yetkinliklerine farklı seviyelerde katkıda bulunacak.'

Nacar, kısa sürede HAVELSAN'ın su altı teknolojileri alanında yeni ürün ve çözümlerini kullanıma hazır hale getirmeyi hedeflediklerini vurguladı.

- TEKNOFEST Şanlıurfa'ya davet

Böyle bir etkinlikle İzmit Körfezi'nde, Gölcük'te gençlerin 'mavi vatan' kavramıyla, su altı ve su üstü teknolojilerle tanışmasının, yarışmalara katılmasının çok büyük önem taşıdığını dile getiren Nacar, katkı sağlayan tüm kurum ve kuruluşlara teşekkür etti.

TEKNOFEST 2026'ya Şanlıurfa'nın ev sahipliği yapacağını hatırlatan Nacar, 'Herkesi kendi memleketim olan Şanlıurfa'ya davet ediyorum.' diye konuştu.

Edinilen bilgilere göre, Adıyaman'da bir vatandaşı telefonla arayan şüpheliler, kendilerini banka görevlisi olarak tanıtarak çeşitli yöntemlerle vatandaşın 4 milyon 337 bin 875 TL'sini aldı. Bir süre sonra dolandırıldığını fark eden vatandaşın şikayeti üzerine Adıyaman Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından soruşturma başlatıldı.

Başsavcılık koordinesinde harekete geçen Adıyaman İl Emniyet Müdürlüğü Asayiş Şube Müdürlüğü Dolandırıcılık Büro Amirliği ekipleri, olayın aydınlatılması ve şüphelilerin yakalanması amacıyla çalışma başlattı. Ekipler, mağdurun para gönderdiği hesapları ve para hareketlerini tek tek incelemeye aldı.

Yapılan teknik ve fiziki çalışmalar sonucunda şüphelilerin kimlikleri ve adresleri tespit edildi. Adıyaman Cumhuriyet Başsavcılığı'nın talimatları doğrultusunda İstanbul, Tekirdağ, Edirne, Konya ve Hatay'da belirlenen 8 farklı adrese eş zamanlı operasyon düzenlenmişti operasyonda M.A.Z., O.Y., H.T., N.E., F.Y. ve İ.G. isimli 6 şüpheli, çeşitli dijital materyallerle birlikte yakalanarak gözaltına alındı.

Emniyetteki işlemlerinin tamamlanmasının ardından Adıyaman Cumhuriyet Savcılığı'na sevk edilen 6 şüpheli, çıkarıldıkları mahkemece tutuklanarak cezaevine gönderildi.

Olayla ilgili soruşturma sürüyor.

Anadolu Ajansının (AA) Global İletişim Ortağı olduğu, Milli Savunma Bakanlığı ve Türkiye Teknoloji Takımı Vakfının (T3 Vakfı) ana yürütücülüğündeki TEKNOFEST Mavi Vatan, Gölcük Tersanesi Komutanlığı'nda gerçekleştiriliyor.

MKE Genel Müdürü İlhami Keleş, son dönemde geliştirdikleri deniz platformlarına ve deniz platformlarına entegre edilebilen silah sistemlerine ilişkin AA muhabirine açıklamalarda bulundu.

TEKNOFEST Mavi Vatan'a, MKE TOLGA, MALAMAN Akıllı Dip Mayını, PİRANA Kamikaze İnsansız Deniz Aracı'nın (KİDA), Milli Deniz Topu Denizhan-76 ve MKE BALKIN mühimmatı ile katılım sağladıklarını belirten Keleş, 'MKE dünyada sayılı firmanın üretebildiği 76 milimetrelik deniz toplarını üreten bir firma. Şimdi 127 milimetreliklerin üretimine de başladık. İnşallah Tepe sınıfı fırkateynlerde onları envantere alıyor olacağız.' ifadelerini kullandı.

Keleş, MALAMAN Akıllı Dip Mayını hakkında da bilgi verdi.

MALAMAN'ın, havadan, karadan, denizden su üstü ya da su altı unsurlarla dökülebildiğini, hedef unsuru yapay zeka desteğiyle tanıyıp ona göre reaksiyon alabildiğini aktaran Keleş, şunları kaydetti:

'Şimdi bunların gelişimi tamamlandı. Seri üretim sözleşmesi imzalandı ve envantere alma süreçleri devam ediyor. Ama bunun hemen akabinde şimdi farklı varyantlarını çalışmaya başladık. Örneğin demirli deniz mayını gibi farklı varyantlarla çalışmaya başladık. Orada da kendi talebini kendisi oluşturmaya başladı. Özellikle Güneydoğu Asya ülkeleri ile Doğu Avrupa ülkeleri yani Karadeniz'den kıyıdaşımız olan ülkelerle bu konuyu görüşüyoruz.'

Keleş, Milli Deniz Topu Denizhan-76'nın Romanya ve Endonezya'ya ihraç edildiğini, başka ülkelerle de görüşmeye başladıklarını söyledi.

- 'Dışa bağımlılığımızı ortadan kaldırmış olduk'

Gemilerin seyir füzelerine karşı yanıltıcı bir mühimmata ihtiyacı olduğuna, bu konuda da MKE BALKIN'ın ön plana çıktığına işaret eden Keleş, 'Burada dışa bağımlıydık. O dışa bağımlılığımızı ortadan kaldırmış olduk. Ambargolarla tedariği çok güç olan bir ürün türüydü. Orada da onu sağlamış olduk.' diye konuştu.

Keleş, artık tüm unsurlar için insansız hava ve deniz araçlarının ciddi tehdit oluşturmaya başladığına dikkati çekerek, burada çok katmanlı yakın hava savunma sistemi olarak ürettikleri MKE TOLGA'nın ön plana çıktığını anlattı.

MKE Genel Müdürü Keleş, şu bilgileri verdi:

'TOLGA sistemini gemilere de taşımaya başladık. Oradaki 20 milimetrelik kulelerimizi gemilerin sağına ve soluna TOLGA'nın radarları ve komuta kontrol sistemiyle yönetilecek şekilde monte ettik ve bunların stabilizasyon sistemli versiyonlarını TCG Beykoz gemisine yerleştirdik. Başlangıçta tek namlulu versiyonlarını koymuştuk. Şimdi çift namlulu versiyonlarını koyuyoruz. Bir sonraki ay onların da testleri yapılıyor olacak. Dolayısıyla bu gemilere hem havadan gelebilecek kamikaze tehditlere karşı ki Karadeniz'de, Ukrayna'da ciddi tecrübelerimiz oluştu bu konuda hem de insansız kamikaze deniz araçlarına karşı ki; malum Rusya'nın gemisi böyle bir saldırıyla batırıldı. Dolayısıyla bu tip tehditlere de bu şekilde cevap verebilecek bir çözümü de getirmiş oluyoruz.'

Gemilerde seyir füzelerinin önlenmesine ilişkin sistemler yer aldığını ancak bunların belli bir açının altına inemediğini vurgulayan Keleş, 'Radarları tamamen yüksek hızlı hava hedeflerini tespit için kodlanmış radarlar. Dolayısıyla onlar dron gibi çok küçük radar kesitli ve yavaş hızlı hedefleri tespit edemiyorlar. Artı kamikaze insansız deniz araçları küçük olduğu için onlar da yine yeterli radar izi oluşturamadığı için kilit atamıyorlar. Dolayısıyla TOLGA gemilerin bu ihtiyacını karşılamak üzere çok spesifik bir çözüm. Kendi Deniz Kuvvetlerimizle başladık. İnşallah farklı gemilere de bu şekilde taşınılacak.' değerlendirmesinde bulundu.

- 'TOLGA sivil gemilere de entegre edilebiliyor olacak'

Keleş, saldırı amaçlı kullanılan insansız hava ve deniz araçlarının sadece askeri gemileri değil, sivil gemileri de tehdit etmeye başladığına dikkati çekerek, şöyle devam etti:

'Malum Karadeniz'de kuru yük gemileri vesaire, şimdi bu tip tehditlere karşı korunması için onların da ihtiyacı olacak. Fakat uluslararası regülasyonlar buna izin vermiyor. Şimdi Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığımızla temas halindeyiz. Bunun artık bir realite olduğunu ve gemilerin kendilerini korumak için bu tip sistemlere ihtiyaç duyduklarını Birleşmiş Milletler Denizcilik Örgütü'ne iletiyor olacaklar. Onun çalışmalarını yapıyoruz. Öyle bir açılım da söz konusu olursa gemilerin bu anlamda koruması için de yine TOLGA sivil gemilere de entegre edilebiliyor olacak. Çünkü bu tip tehditlere muhatap olunan güzergahlarda sigorta fiyatları çok yükselmeye başladı bu tehditler nedeniyle. Böyle bir risk sigorta risklerini arttırdığı için sigorta primleri de yükseliyor. O da armatörler için ciddi bir maliyet anlamına geliyor. Ama bu tür çözümler onların o maliyetlerini tekrar düşürecektir. TOLGA da EBU olarak yani 'etkili, basit ve ucuz' bir sistem olarak bu tür dertlere deva bir çözüm.'

PİRANA Kamikaze İnsansız Deniz Aracı'nın, 200 deniz mili mesafeden operasyon yapabildiğini, insansız kara ve hava araçlarından, gemilerden yönetilebilen bir sistem olduğunu bildiren Keleş, 'Deniz Kuvvetlerimiz için deniz tehditlerine karşı çok ciddi bir kuvvet çarpanı. Deniz Kuvvetleri envanterine şimdi iki sistemin envantere girişiyle ilgili sözleşme imzalandı. Onların teslim ve test süreçleri tamamlandığında o sistemleri envantere almış olacağız.' dedi.

- 'Bilim olimpiyatlarında ciddi dereceler almaya başladık'

TEKNOFEST'lerle ülkenin kaderinin değiştiğini aktaran MKE Genel Müdürü Keleş, 'TEKNOFEST gençliği, tamamen teknolojiye odaklanmış, teknolojiye erişim arzusu, özgüveniyle yetişen çocuklarla bu ülkenin geleceği çok hızlı bir şekilde farklı bir yere evrildi, evriliyor. Bu özgüvendendir ki artık uluslararası yarışmalarda, bilim olimpiyatlarında ciddi dereceleri almaya başladık.' ifadelerini kullandı.

TEKNOFEST'in sadece öğrencilerin ya da okulların yarıştığı bir festival olmadığını, endüstriyle entegre bir hale geldiğini belirten Keleş, konuşmasını şu sözlerle tamamladı:

'Biz MKE olarak TEKNOFEST'lerde bizim konumuzla alakalı projelerde birinci olan takımları, ikinci olan takımları, takım halinde aday mühendis olarak alıyoruz. Yani kişisel başarılarından bağımsız bir şekilde alıyoruz ve bunları bizim MKE kendi içerisindeki gerçek projelerle entegre çalıştırmaya başlıyoruz. Bir taraftan okul projelerine sponsor olurken oradaki hocalarından danışmanlık alırken bir taraftan onları da gerçek projelerle entegre etmeye çalışıyoruz.'

Prof. Dr. Ayas, Akdeniz'de görülen çizgili gargur, çizgili kardinal, dikenli deniz kestanesi ile aslan, sokar, asker, kedi ve balon balıkları gibi istilacı türlerin popülasyonuyla ilgili izlenimlerini AA muhabirine değerlendirdi.

Süveyş Kanalı açıldıktan sonra biyoçeşitlilik açısından zengin olan Kızıldeniz'den Akdeniz'e tropik türlerin geçiş yaptığını dile getiren Ayas, son yıllarda istilacı türlerin popülasyonunun arttığını kaydetti.

Ayas, tür geçişlerinde deniz suyu sıcaklığının artmasının da etkili olduğunu vurgulayarak, 'İklim değişikliğinin bir sonucu olarak Akdeniz'in sularının ısınması, yeni gelen türlerin daha kalıcılaşmasını, popülasyon kurmasını sağlıyor. Tür çeşitliliğinin ve sayısının artması aslında deniz ekosistemlerinin kırılganlığını azaltan bir durum.' dedi.

- 'Bu türler, Akdeniz'in karakterini değiştiriyor'

İstilacı türlerin, Akdeniz'e 'tropik deniz özelliği' kazandırdığını ifade eden Ayas, 'Bu türler, Akdeniz'in karakterini değiştiriyor. Bu önüne geçilemez bir süreç. Bilim insanlarının burada yapması gereken şey, bu süreci izlemesi ve yönetimsel anlamda gerekli uyarıları yapmasıdır.' diye konuştu.

Ayas, artan deniz suyu sıcaklığının sadece tür sayısını etkilemediğine dikkati çekerek, şunları anlattı:

'Aslında ekosistem içerisinde canlı ağırlığı artıyor. Yabancı türlerin ağırlık olarak oranı artıyor. Biz buna 'biyokütle' diyoruz. Deniz canlılarının biyokütleleri artıyor. Mesele kaç türün Kızıldeniz'den Akdeniz'e geçtiği değil, türlerin Akdeniz'deki biyolojik değişimi ne kadar ilerlettiğidir. Biz buna Akdeniz'in tropikalleşmesi süreci diyoruz. Akdeniz tropik deniz karakterine dönüşüyor. Bu türün yanında aslında tropik bir besin zinciri de geçiyor. Akdeniz'in besin zinciri tropikalleşiyor.'

Akdeniz'e çok fazla yerli olmayan türün geldiğine işaret eden Prof. Dr. Ayas, 'Akdeniz'deki bu değişimi aslan balığı, balon balığı yani 2-3 türle açıklayamayız. Akdeniz'e planktonlardan deniz çayırlarına, balıklardan deniz kestanelerine kadar aslında her canlı grubundan yeni türler geliyor. Bu büyük bir değişim.' ifadelerini kullandı.

- Mersin Körfezi'nde yapılan dalışlarda türler inceleniyor

MEÜ Su Ürünleri Fakültesi Dekanı Ayas, Akdeniz'deki istilacı türleri gözlemlemek için üniversite bünyesinde oluşturulan ekiple Mersin Körfezi'nde belirli aralıklarla dalış yaptıklarını söyledi.

Bölgede en yaygın istilacı türün çizgili gargur olduğunu belirten Ayas, 'Çok fazla balık ve tür gelişi var. Bunların içerisinde bazıları zehirli olabiliyor. Özellikle balon balığı, aslan balığı ve sokar balığı gibi türlerde zehir var. Onun dışında uzun dikenli deniz kestanesi gibi omurgasız gruplarda da yine düşük dozda zehir bulunuyor.' dedi.

Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü himayesinde; Doğu Marmara Kalkınma Ajansı (MARKA), Kocaeli Müze Müdürlüğü ve uzman su altı arkeoloji ekiplerinin işbirliğiyle Türkiye'nin Karadeniz kıyılarındaki ilk bilimsel su altı kazı çalışmaları sürdürülüyor.

Çalışmalar kapsamında bölgeye giden Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanı Tahir Büyükakın, Kandıra Belediye Başkanı Erol Ölmez ve yetkililerden Su Altı Arkeopark Projesi'nin aşamaları hakkında bilgi aldı.

Daha sonra dalgıç kıyafetlerini giyerek uzman arkeologlarla denize dalan Büyükakın, su altındaki antik liman kalıntılarını ve kültür varlıklarını yerinde inceledi.

Yaklaşık 150 tarihi eser tespit edildi

Kerpe Su Altı Kazı ve Araştırması, Türkiye'nin Karadeniz kıyılarında gerçekleştirilen ilk bilimsel su altı kazısı olma özelliğini taşıyor. Bölgede yürütülen araştırmalarda, antik limana ait mendirek kalıntılarının yanı sıra farklı dönemlere ait çok sayıda kültür varlığı tespit edildi. Çalışmalar sonucunda MÖ 4. yüzyıldan MS 12. yüzyıla uzanan geniş bir döneme ait eserler gün yüzüne çıkarıldı. Geç Roma, Bizans ve Osmanlı dönemlerine ışık tutan yaklaşık 150 bütünlüğü korunmuş eser ile çok sayıda arkeolojik buluntu kayıt altına alındı.

Antik dönemde 'Kalpe' ve 'Kalpes Limen' adlarıyla bilinen Kerpe, Karadeniz'in en güvenli doğal limanlarından biri olarak yüzyıllar boyunca ticaret ve ulaşım açısından stratejik önem taşıdı. Antik Bithynia Bölgesi'nin Karadeniz'e açılan korunaklı kapılarından biri olan liman, farklı coğrafyalar arasındaki deniz ticaretinin önemli durakları arasında yer aldı.

Kazılarda Kuzey Afrika, Gürcistan, Marmara ve Kilikya bölgesi kökenli amforaların bulunması, Kerpe Antik Limanı'nın geniş bir ticaret ağına sahip olduğunu ortaya koydu. Amforaların yanı sıra Osmanlı dönemine ait lüleler, kandiller, gündelik kullanım eşyaları, seramikler ve tamamına yakın amfora kalıntıları da tespit edildi.

Tarih, su altında ziyarete açılacak

Hayata geçirilecek Arkeopark Projesi ile bölgedeki antik liman kalıntıları ve batık alanlarının dalış turizmine kazandırılması hedefleniyor. Proje kapsamında su altında oluşturulacak özel platformlarda amfora, kandil ve pişmiş toprak eserlerin kendi doğal ortamlarında sergilenmesi planlanıyor.

Öte yandan, dalışın ardından Kerpe sahilinde vatandaşlar ve esnafla bir araya gelen Büyükakın, bölgedeki turizm hareketliliği ve çalışmalara ilişkin talepleri dinledi.

Kaza; dün gece Bilecik'in Bozüyük ilçesine bağlı Dübekli mevkiinde meydana geldi. Alınan bilgilere göre; Eskişehir - Bozüyük kara yolunda seyir halindeki Bahadır N. idaresindeki 81 ACU 883 plakalı otomobile arkasından gelen Murat K. idaresindeki 34 ZFP 62 plakalı tır çarptı. Meydana gelen trafik kazasında 81 ACU 883 plakalı araçta yolcu olarak bulunan Kübra Y., Fatma Esma Y. ve Zeynep Zümra Y. yaralandı. Yaralılar olay yerine gelen sağlık ekiplerince yapılan ilk müdahalenin ardından Bozüyük Devlet Hastanesine sevk edildi.

Yapılan ölçümde 0.34 promil alkollü olduğu tespit edilen tır sürücüsünün belgesine 6 ay süreyle el konularak 25 bin TL idari para cezası uygulandı.

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB), Temmuz ayına ilişkin Kurulan ve Kapanan Şirket İstatistikleri'ni açıkladı. Buna göre yılın ilk 7 ayında kurulan şirket sayısı yüzde 7,4 arttı. Kurulan kooperatif sayısı yüzde 20,1 azaldı ve kurulan gerçek kişi ticari işletme sayısı ise yüzde 4,1 arttı. Yılın ilk 7 ayında, kapanan şirket sayısı yüzde 2,5 azaldı, kapanan kooperatif sayısı yüzde 8,5 azaldı, kapanan gerçek kişi ticari işletme sayısı ise yüzde 9,1 arttı.

Kurulan kooperatif sayısı yüzde 35,4 azaldı

Temmuz 2026'da, Temmuz 2025'e göre; kurulan şirket sayısı yüzde 2,5 azaldı, kurulan kooperatif sayısı yüzde 35,4 azaldı ve kurulan gerçek kişi ticari işletme sayısı da yüzde 11,5 azaldı. Temmuz 2026'da, Temmuz 2025'e göre; kapanan şirket sayısı yüzde 7,5 azalırken, kapanan kooperatif sayısı yüzde 5,3, kapanan gerçek kişi ticari işletme sayısı da yüzde 6,6 azaldı.

Bir önceki aya göre kurulan şirket sayısı yüzde bir, kurulan kooperatif sayısı yüzde elli ve kurulan gerçek kişi ticari işletme sayısı yüzde 10,6 azaldı. Aynı dönemde kapanan şirket sayısı yüzde 18,4 gerilerken, kapanan kooperatif sayısı yüzde 21,3, kapanan gerçek kişi ticari işletme sayısı ise yüzde 16,6 arttı.

Yıl boyunca toplam 67 bin 518 şirket ve kooperatif kuruldu

Yıl boyunca toplam 67 bin 518 şirket ve kooperatif kurulurken, bu dönemde kurulan 60 bin 30 limited şirket, toplam sermayenin yüzde 68,7'sini oluşturdu. Ayrıca 6 bin 570 anonim şirketin payı yüzde 31,3 oldu. Temmuz ayında kurulan şirketlerin toplam sermayesi ise bir önceki aya göre yüzde 41,2 azaldı.

Temmuz ayında şirket ve kooperatiflerin en fazla kurulduğu sektör, 3 bin 348 kuruluşla toptan ve perakende ticaret oldu. Bu sektörü bin 311 kuruluşla inşaat, bin 169 kuruluşla imalat sektörü takip etti. Aynı dönemde kurulan gerçek kişi ticari işletmelerinde ise 667 kuruluşla inşaat ilk sırada yer alırken, 369 kuruluş toptan ve perakende ticaret, 103 kuruluş imalat sektöründe faaliyet göstermek üzere kuruldu.

Temmuz ayında kapanan şirket ve kooperatiflerin sektör dağılımında da toptan ve perakende ticaret 934 kuruluşla ilk sırada yer aldı. Bunu 386 kuruluşla imalat ve 223 kuruluşla inşaat sektörü izledi. Kapanan gerçek kişi ticari işletmelerinde ise 491 kuruluş toptan ve perakende ticaret, 245 kuruluş inşaat, 130 kuruluş imalat sektöründe faaliyet gösterdi.

Temmuz ayında 919 yabancı ortak sermayeli şirket kuruldu

Temmuz 2026'da 102 kooperatif kurulurken, kurulan kooperatiflerin 57'sini konut yapı kooperatifleri, 20'sini işletme kooperatifleri, 10'unu ise tarımsal kalkınma kooperatifleri oluşturdu. Aynı dönemde 919 yabancı ortak sermayeli şirket kuruldu. Bu şirketlerin 393'ü Suriye, 126'sı Türkiye, 58'i İran ortaklı olarak faaliyete geçti. Kurulan yabancı ortak sermayeli şirketlerin 77'si anonim, 842'si limited şirket oldu. Bu şirketlerde yabancı sermaye payı ise yüzde 60,1 olarak gerçekleşti.

Bu yıl kurulan şirketlerin faaliyet alanlarında bin 114 şirketle uzmanlaşmamış toptan ticaret ilk sırada yer aldı. Bunu 502 şirketle ikamet amaçlı olan ve ikamet amaçlı olmayan binaların inşaatı ile 327 şirketle uzmanlaşmamış perakende ticaret için aracılık hizmetleri takip etti.

Karadeniz'de gerçekleştirilen doğal gaz keşfinin üzerinden 6 yıl geçti. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 21 Ağustos 2020'de Dolmabahçe'den yaptığı açıklamayla Fatih Sondaj Gemisi'nin Tuna-1 kuyusunda yürüttüğü çalışmalar sonucunda 320 milyar metreküplük doğal gaz keşfedildiğini duyurdu. Cumhuriyet tarihinin en büyük doğal gaz keşfi olarak kayıtlara geçen keşfin ardından Karadeniz'de yürütülen arama faaliyetleri yeni keşiflerle devam etti. Ekim 2020'de Tuna-1 kuyusundaki çalışmaların tamamlanmasıyla kuyudaki rezerv miktarı 85 milyar metreküplük revizyonla 405 milyar metreküp olarak güncellendi.

Karadeniz'de sürdürülen arama faaliyetleri sonraki yıllarda da yeni keşiflerle devam etti. Tuna-1'in ardından Haziran 2021'de Amasra-1, Aralık 2022'de Çaycuma-1 ve Mayıs 2025'te Göktepe-3 kuyularında gerçekleştirilen keşiflerle Karadeniz'deki toplam doğal gaz rezervi 785 milyar metreküpe ulaştı.

İlk keşfin ardından Sakarya Gaz Sahası'nın geliştirilmesi için yoğun bir çalışma yürütüldü. Filyos'un yaklaşık 170 kilometre kuzeyinde ve 2 bin 200 metre deniz derinliğinde kurulan Deniz Tabanı Üretim Tesisi ile Filyos Doğal Gaz İşleme Tesisi arasında 170 kilometrelik boru hattı inşa edildi.

Karadeniz gazı, 20 Nisan 2023'te Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın katıldığı törenle karaya ulaştırıldı. İşleme süreçlerinin ardından yerli doğal gaz, 30 Ağustos 2023'te BOTAŞ'ın ulusal doğal gaz iletim şebekesine aktarılarak kullanıma sunuldu.

Sakarya Gaz Sahası'nda üretimin başlamasının ardından 12 kuyuya ulaşıldı. 2023 yılından bu yana sahadan üretilen toplam doğal gaz miktarı 6,7 milyar metreküpü buldu. Mayıs 2026 verilerine göre Türkiye'nin toplam doğal gaz üretiminin yüzde 92'si tek başına Sakarya Gaz Sahası'ndan elde edildi.

Hedef 20 milyon metreküp

Sakarya Gaz Sahası Geliştirme Projesi'nde yeni fazların devreye alınmasıyla üretim kapasitesinin kademeli olarak artırılması planlanıyor. Faz-2 kapsamında Osman Gazi Yüzer Üretim Platformu, 2026'nın son çeyreğinde devreye girecek. Böylece günlük üretim 20 milyon metreküpe çıkacak. Faz-3 kapsamında inşa edilen ikinci yüzer üretim tesisinin 2028 yılında sisteme dahil olmasıyla Sakarya Gaz Sahası'ndaki günlük üretimin 45 milyon metreküpe ulaşacak. Proje kapsamında toplam 54 kuyuya ulaşılması planlanıyor.

Türkiye, dünyanın 4. büyük derin deniz sondaj filosuyla arama ve üretim faaliyetlerini hem yurt içinde hem de yurt dışında sürdürüyor. Halihazırda; Abdülhamid Han, Fatih, Kanuni, Yavuz ve filoya son katılan Yıldırım sondaj gemileri Karadeniz'de görev yapıyor. Abdülhamid Han ve Fatih sondaj faaliyetlerini yürütürken Kanuni, Yavuz ve Yıldırım kuyu tamamlama operasyonlarını gerçekleştiriyor. Çağrı Bey Sondaj Gemisi ise Somali'de yürütülen hidrokarbon arama faaliyetleri kapsamında görev yapıyor.

'Karadeniz'deki toplam doğal gaz rezervimizi bugün 785 milyar metreküpe ulaştırdık'

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, tarihi keşfin 6'ncı yıl dönümü dolayısıyla sosyal medya hesaplarından yaptığı videolu paylaşımda, 21 Ağustos 2020'de başlayan sürecin Türkiye'nin enerjide bağımsızlık hedefinde yeni bir dönemin kapılarını araladığını belirtti. Fatih Sondaj Gemisiyle Tuna-1 kuyusunda gerçekleştirilen 320 milyar metreküplük doğal gaz rezerviyle Cumhuriyet tarihinin en büyük keşfine imza atıldığını belirten Bakan Bayraktar, 'Tuna-1'in ardından gerçekleştirdiğimiz yeni keşiflerle Karadeniz'deki toplam doğal gaz rezervimizi bugün 785 milyar metreküpe ulaştırdık. Sakarya Gaz Sahası'nda günlük 9,5 milyon metreküplük üretimle 4 milyon hanemizin doğal gaz ihtiyacını kendi kaynaklarımızdan karşılıyoruz. 2023'ten bu yana toplam 6,7 milyar metreküp doğal gaz üreterek Karadeniz'in bereketini ülkemizin enerji arzına kazandırdık' dedi

Bakan Bayraktar, Sakarya Gaz Sahası'ndaki üretim aşamalarına da dikkat çekerek 'Şimdi hedefimiz daha büyük. Osman Gazi Yüzer Üretim Platformumuzla günlük üretimimizi 20 milyon metreküpe, 2028'de devreye alacağımız ikinci yüzer üretim platformuyla 45 milyon metreküpe çıkaracağız. 6 yıl önce keşfettik, bugün üretiyoruz; yarın çok daha fazlasını milletimizin hizmetine sunacağız' ifadelerini kullandı.

Bakan Ersoy, NSosyal hesabından yaptığı paylaşımda, şunları kaydetti:

'Ankara'nın 2 bin 800 yıllık Frig mirasında yeni bir sayfa açıyoruz. Geleceğe Miras Projemiz kapsamında, Bahçelievler-Emek bölgesindeki Frig Dönemi Batı Nekropolü'nde yer alan ve bugüne kadar hiç arkeolojik kazı yapılmamış BT10 Tümülüsü'nde bilimsel kazı çalışmalarını başlattık. MÖ 800-550 yıllarına tarihlenen tümülüsten elde edilecek bulguların Friglerin defin geleneklerine, günlük yaşamına ve Ankara'nın kadim tarihine yeni veriler sunmasını bekliyoruz.

Prof. Dr. Atakan Akçay başkanlığındaki bilim heyetimizin yürüteceği çalışmaların ardından bölgede oluşturacağımız arkeoparkla başkentimizin kültür turizmine yeni bir ziyaret noktası kazandıracağız. Toprağın altındaki mirasımızı bilimle gün yüzüne çıkarıyor, koruyarak geleceğe taşıyoruz.'

Genellikle atların eyerlerindeki üzengilerle aynı yüksekliğe yerleştirilen bu taşlar, padişahlar, hanedan mensupları ve devlet erkanının kullandığı güzergahlardan eşrafa ait konutların önüne kadar farklı noktalarda kent yaşamının parçası haline geldi.

Atın prestijin, gücün ve statünün simgesi olduğu Osmanlı'da yaygınlaşan binek taşlarının İstanbul'daki örnekleri, özellikle devlet erkanı ve hanedan mensuplarının kullandığı güzergahlarda konumlandı.

Aya İrini, Babüsselam, Eyüp Sultan Camisi, Cülus Yolu, Fatih Camisi ile Süleymaniye Camisi Türbeler Kapısı, Pertevniyal Valide Sultan Camisi'nin girişi, Sultan 1. Abdülhamid Türbesi, Şehzade Mehmed Camisi Hünkar Mahfili ve Üsküdar Kara Davud Paşa Camisi'nin önündeki taşlar, kentte günümüze ulaşan başlıca örnekler arasında yer alıyor.

Bazıları basamaklı, bazıları yekpare taş veya sütun parçası biçimindeki küçük mimari unsurlar, tramvay ve tren gibi yeni ulaşım araçlarının yaygınlaşmasıyla işlevini yitirdi.

Çeşitli tahribatların da etkisiyle sayıları giderek azalan binek taşları, bugün İstanbul'un kalabalığı içinde çoğu zaman fark edilmeden Osmanlı'nın kent yaşamının gündelik ihtiyaçlar için ürettiği pratik çözümlerin izlerini taşımayı sürdürüyor.

İstanbul Medeniyet Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Bölümü Arş. Gör. Dr. Kubilay Arpacı, AA muhabirine, bu taşların insanların binek hayvanlarına veya at arabalarına kolayca binebilmesini sağlayan işlevsel bir mimari öge olduğunu söyledi.

Binek taşlarının genellikle atların eyerlerindeki üzengilerle aynı seviyede yapıldığını belirten Arpacı, bu sayede ata binme ve attan inmenin daha pratik hale getirildiğini anlattı.

- 'Atlar iktidarın, prestijin ve otoritenin simgesi olmuştur'

Arpacı, Osmanlı döneminde binek taşlarının ön plana çıkmasında atlara verilen değer ile kent içi ulaşım ihtiyacının etkili olduğunu kaydederek, 'Osmanlı toplumunda atlara verilen değerle birlikte kent içindeki ulaşım ağına fonksiyonel bir çözüm getirilmiştir. Padişahlar, hanedan mensupları ve devlet ricali için atlar önem arz eden hayvanlardır. İktidarın, prestijin ve otoritenin simgesi olmuştur. Öyle ki Sultan 2. Osman ya da bir başka ifadeyle Genç Osman, ölen atı 'Sisli Kır' için Üsküdar'da mezar taşı dahi yaptırmıştır. Payitaht İstanbul'da binek taşları genellikle devlet erkanının geçtiği güzergahlar üzerinde yapılmıştır. Bunun temel nedeni devlet erkanının ulaşımını kolay sağlamasıdır.' diye konuştu.

Eyüp Cülus Yolu, Eyüp Sultan Camisi, Babüsselam, Fatih ve Süleymaniye Camisi'ndeki Türbeler Kapısı ile Üsküdar Kara Davud Paşa Camisi önündeki binek taşlarının kentte öne çıkan örnekler olduğunu dile getiren Arpacı, Cülus Yolu'ndaki taş gibi birçok örneğin binmeyi kolaylaştırmak amacıyla basamaklı yapıldığını ifade etti.

Arpacı, binek taşlarının yalnızca basamaklı formda inşa edilmediğine dikkati çekerek, Anadolu'daki örneklerde sütun parçalarının veya yerden yükseltilmiş taşların da aynı amaçla kullanıldığını vurguladı.

Taşların belirgin ve standart bir formunun bulunmadığını, devlet erkanına hizmet eden Cülus Yolu gibi güzergahlardaki örneklerin ise daha sistematik biçimde inşa edildiğini aktaran Arpacı, bunların yalnızca İstanbul'a özgü olmadığını, Eskişehir ve İzmir gibi Anadolu kentlerinde de örneklerine rastlandığını söyledi.

Arpacı, 'Bu taşlar çoğunlukla yöre eşrafının evlerinin önündedir. Atların aynı zamanda prestij kaynağı olması nedeniyle bunlar yöre eşrafının zenginlik göstergesidir.' dedi.

Binek taşları dekoratif bir mimari unsur olarak nitelendirilse de işlevsel yönünün ön planda olduğunun altını çizen Arpacı, hanım ve valide sultanların yanı sıra paşalar, sadrazamlar ile padişahların bu taşları atlarına veya at arabalarına binmek amacıyla kullandıklarına işaret etti.

Arpacı, bu örneklerin Osmanlı kent mimarisinde gündelik hayatı kolaylaştırmaya yönelik sistematik yaklaşımın bir parçası olduğunu, Cülus Yolu'ndaki binek taşının da padişahların cülus törenlerinde kullanılan güzergah üzerinde yer aldığını anlattı.

- Kentin içinde artık fark edilmiyorlar

Modernleşmeyle birlikte binek taşlarının gündelik yaşamdaki işlevini kaybettiğine dikkati çeken Arpacı, günümüze oldukça az sayıda örneğin ulaşabildiğini vurguladı.

Tren ve tramvay gibi ulaşım araçlarının yaygınlaşmasının binek taşlarının kullanım dışı kalmasında etkili olduğundan bahseden Arpacı, 'Günümüze oldukça az sayıda binek taşı ulaşmıştır. Bunun nedeni yavaş yavaş modernleşen kent çerçevesinde işlevselliğini kaybetmesi, tahribat ve çeşitli nedenlerle yok olmasıdır. Binek taşları Osmanlı mimarisinin fonksiyonel yapısının ve detay canlılığının bir yansımasıdır. Osmanlı kent dokusunun dekoratif bir mimari unsurudur.' diye konuştu.

Arpacı, bazı binek taşlarının bugün kent içinde fark edilmesinin dahi güçleştiğini dile getirdi.

Eyüp Sultan Camisi ile Üsküdar Kara Davud Paşa Camisi önündeki örneklerin belirgin formları nedeniyle daha kolay görülebildiğini kaydeden Arpacı, Babüsselam ve Fatih Camisi Türbeler Kapısı'ndaki taşların ise mimari yapıyla bütünleştiği için gözden kaçabildiğini sözlerine ekledi.

Osmaniye Vakfı’nda Osmaniye’nin 103. Kurtuluş Yılı Etkinlikleri büyük katılım ve coşku ile gerçekleştirildi. Program söyleşi, ikram ve müzik olmak üzere üç bölümde düzenlendi.

Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) Genel Başkanı Devlet Bahçeli, 15 Temmuz Demokrasi ve Milli Beraberlik Günü dolayısıyla Emniyet Genel Müdürlüğü Polis Özel Harekat Başkanlığını ziyaret etti.

Rus askerleri, Ukrayna’da hastaneye ateş açtı /Video

Kiev’de binaya bomba düştü /Video

Skandal ifadelerle terör örgütü PKK'nın yaptığı katliamı görmezden gelen Özel, "Gara'da esas mesele vatandaşları kimin öldürdüğü değil, bu evlatlarımızın nasıl yaşatılabileceği" dedi.

Azerbaycan ordusu, Ermenistan işgalinden kurtarılan Şuşa kentinin ilk görüntülerini yayınladı.

Azerbaycan Savunma Bakanlığı, Azerbaycan ordusunun Gence'deki sivilleri hedef alan Ermenistan'a karşı saldırılarına ilişkin yeni görüntü yayınladı. Görüntülerde, Azerbaycan ordusunun Ermenistan'a ait çok sayıda askeri teçhizatının imha edilme anı yer aldı.